Hãng phim QVFILM

Phim trăm tỷ nhiều, nhưng biên kịch phim vẫn ít ỏi

Phim trăm tỷ nhiều, nhưng biên kịch phim vẫn ít ỏi

“Bố già” của Trấn Thành và đạo diễn Vũ Ngọc Đãng chính thức cán mốc doanh thu 300 tỷ đồng, một kỷ lục chưa bao giờ có của điện ảnh Việt.

Phim của Trấn Thành cũng là tác phẩm Việt thứ 13 đạt doanh thu vượt 100 tỷ đồng trong “câu lạc bộ phim trăm tỷ” của điện ảnh nội. Thế nhưng, một nửa trong số các phim trăm tỷ là chuyển thể, làm lại từ kịch bản phim ngoại. Và chúng ta, dù sắp tới có thể có phim doanh thu cao hơn nữa, nhưng đội ngũ biên kịch phim vẫn khan hiếm như thường.

Áp lực doanh thu sẽ khiến biên kịch chuyển thể nhiều hơn?

Trong danh sách phim trên trăm tỷ, có thể thấy: “Gái già lắm chiêu 3” (2020), “Lật mặt: Nhà có khách” (2019) và “Để mai tính 2” là phần hậu truyện của các thương hiệu đã thành công trước đó. “Cua lại vợ bầu” (2019), “Hai Phượng”, “Siêu sao siêu ngố” (2018) và “Em chưa 18” (2017) là những bộ phim có kịch bản mới. “Trạng Quỳnh” ra mắt năm 2019 không phải chuyển thể nhưng cũng được phóng tác từ giai thoại về Trạng Quỳnh.

Số còn lại, gồm “Bố già”, “Tiệc trăng máu” (2020), “Chị Mười Ba: 3 ngày sinh tử” (2020), “Mắt biếc” (2019) và “Em là bà nội của anh” (2015), đều là các phim có kịch bản chuyển thể.

Cơ cấu phim Việt đạt doanh thu 100 tỷ đồng có thể phân chia như sau: 46% là kịch bản chuyển thể, 23% là phần tiếp theo của một thương hiệu ăn khách trước đó và 31% là kịch bản sáng tạo mới. Nói cách khác, tỷ lệ kịch bản chuyển thể và kịch bản gốc là 46% – 54%. Thế có nghĩa là, để “an tâm” doanh thu, rất có thể, thời gian tới chúng ta sẽ có thêm nhiều phim chuyển thể.

Và với phim chuyển thể, đồng nghĩa với việc các biên kịch sẽ mất ít thời gian hơn. Biên kịch Bình Bồng Bột của “Tiệc trăng máu” từng chia sẻ anh mất đúng 1 tuần (7 ngày) để chuyển thể “Tiệc trăng máu” – so với quá trình dựng kịch bản phim mới, thời gian này đúng là “nhanh như một cơn gió”.

Biên kịch của "Tiệc trăng máu" bản Việt chỉ mất 7 ngày để chuyển thể kịch bản

Biên kịch của “Tiệc trăng máu” bản Việt chỉ mất 7 ngày để chuyển thể kịch bản

Có nhiều yếu tố để yên tâm vào phim chuyển thể, vì đơn giản: Kịch bản gốc đã quá tốt rồi. Trong khi với kịch bản sáng tạo, thời gian để thẩm định chính là nhận xét phim có hay hoặc không. Như một sự “đánh cược” của cả ê – kíp. Chỉ có thể đợi ngày phim ra rạp. Giống như Charlie Nguyễn nói rằng “Người cần quên phải nhớ” của anh kết hợp với Đỗ Đức Thịnh không tệ, nhưng chưa chạm đến cảm xúc của người xem nên … thua. Và nhiều người đến rạp cũng nói “Người cần quên phải nhớ” không phải là phim có kịch bản tệ, nhưng tất nhiên, phim vẫn chưa thể đạt được cảm xúc kéo khán giả tới rạp.

Phim chuyển thể sẽ ít rủi ro hơn – đây là yếu tố các nhà sản xuất rất cần ở thời điểm này, khi mà họ cần sự phục hồi sau đại dịch Covid-19. Sự gia tăng về số lượng, cũng như hiệu quả kinh tế (khoảng 50% phim có doanh thu trên 100 tỷ) của kịch bản chuyển thể khiến các bộ phim Việt xây dựng từ kịch bản gốc (kịch bản mới) trở thành cuộc đầu tư nhiều rủi ro.

Và mối lo nền điện ảnh phụ thuộc quá nhiều vào phim chuyển thể hay làm lại đồng nghĩa với sự suy giảm về chất lượng đội ngũ biên kịch trong nước là điều có thể nhìn thấy. Điều này đã được nói đi nói lại mỗi kỳ chúng ta chọn tác phẩm tham dự giải thưởng điện ảnh quốc tế. Phim có kịch bản gốc Việt ít ỏi, lại chưa thật xuất sắc, chúng ta gần như không có “phim tinh” để tham dự, nên đa phần bị loại ngay từ vòng ngoài.

Đổi hướng sang phim chuyển thể từ web drama?

Theo thông tin từ IMDb, kinh phí sản xuất “Parasite” – bộ phim điện ảnh Hàn Quốc chiến thắng tại hạng mục Phim xuất sắc Oscar 2020 – rơi vào khoảng 11,4 triệu USD. Mức thù lao giả định (chưa bao gồm lợi nhuận) 100.000 USD mà biên kịch được nhận sẽ bằng 0,8% tổng chi phí sản xuất.

Nhưng ở phim Việt thì mọi thứ rất khó nói, nếu kinh phí làm phim ít thì chi phí trả cho biên kịch rất khó mà cao được. Theo lời chia sẻ của đạo diễn Lương Đình Dũng, mức thù lao cho nhà biên kịch sẽ phụ thuộc vào tổng kinh phí dành để sản xuất bộ phim.

Phim kinh phí thấp, doanh thu thấp, thì rất khó đòi hỏi thù lao biên kịch cao. Nhưng thù lao biên kịch không cao, khó nói đến phim chất lượng tốt được. Đây là bài toán chẳng dễ gì giải quyết được trong câu chuyện của thời gian tới.

Bây giờ cùng nhìn vào thành công của “Bố già” và “Chị Mười Ba” để xem, có thể sắp tới, chúng ta có xu hướng chuyển thể phim điện ảnh từ phim chiếu mạng (web drama) không? Sau đúng hai tuần trình chiếu, nhà phát hành của “Bố già” công bố doanh thu đạt 290 tỷ đồng. Theo đó, bộ phim của Trấn Thành và Vũ Ngọc Đãng chính thức vượt qua “Avengers: Endgame” (2019), trở thành tác phẩm điện ảnh ăn khách nhất thị trường Việt Nam từ trước tới nay.

"Bố già" có bệ phóng vững chắc từ thương hiệu web drama mà Trấn Thành xây dựng từ năm 2020

“Bố già” có bệ phóng vững chắc từ thương hiệu web drama mà Trấn Thành xây dựng từ năm 2020

Thành công của “Bố già” đến từ nhiều yếu tố như kịch bản gần gũi, tình tiết dễ lấy nước mắt khán giả, tên tuổi lẫn phong độ của Trấn Thành. Cũng không thể bỏ qua điểm tựa tốt từ web drama cùng tên năm 2020, cũng do Trấn Thành đóng chính và sản xuất. Năm 2020, loạt phim dài năm tập được Trấn Thành đăng lên YouTube, thu hút hàng chục triệu lượt xem và đứng đầu top video thịnh hành của nền tảng. Thành công của tác phẩm giúp anh có cơ sở cả về truyền thông lẫn chuyên môn cho bản điện ảnh.

Trên thực tế, web drama và phim điện ảnh “Bố già” không liên quan hoàn toàn về mặt nội dung. Điểm chung của hai tác phẩm là một số diễn viên, nội dung xoay quanh tình cảm gia đình, cuộc sống người lao động và hình tượng người cha tốt bụng dù còn bảo thủ. Nhưng rõ ràng, việc chọn tên “Bố già” giúp bản điện ảnh lập tức có nhận dạng thương hiệu. Những công chúng đã dành nhiều tình cảm cho web drama cùng tên đều rỉ tai nhau bảo rằng: Hi vọng bản điện ảnh sẽ hay như bản chiếu mạng.

Trước “Bố già”, “Chị Mười Ba: 3 ngày sinh tử “ (2020), có doanh thu hơn 100 tỷ đồng. Cả phim này và phần trước – “Chị Mười Ba: Phần kết Thập Tam Muội” (2019) – đều được phát triển từ series chiếu mạng “Thập Tam Muội” do Thu Trang sản xuất và đóng chính.

"Chị Mười Ba" là thương hiệu riêng của Thu Trang - Tiến Luật, phát triển từ web drama lên bản điện ảnh

“Chị Mười Ba” là thương hiệu riêng của Thu Trang – Tiến Luật, phát triển từ web drama lên bản điện ảnh

Việc phát triển phiên bản điện ảnh từ web drama có thể xem là hiện tượng độc đáo của ngành phim Việt. Bởi các nền điện ảnh khác, gần như phim chiếu mạng ít được đầu tư, các nhà sản xuất và các tên tuổi gạo cội cũng không có “hứng thú” với phim chiếu mạng. Riêng ở phim Việt, phim chiếu mạng như một phép thử, nhận phản hồi tốt, sẽ được cân nhắc tái xuất với bản điện ảnh.

Tuy nhiên, làm điện ảnh từ web drama không phải cuộc chơi cho tất cả nghệ sĩ. Trên thực tế, trong các phim chiếu mạng vài năm qua, nhiều dự án vấp phải thất bại, không khiến khán giả yêu nhân vật, câu chuyện nền khó lòng phát triển thêm…

Vì thế, phát triển theo hướng này, vẫn cần nhiều tính toán, cân nhắc, và suy cho cùng, vẫn cần các biên kịch phải sáng tạo và tìm ra sự phù hợp khi bước từ thể loại chiếu mạng lên một màn hình rộng. Nếu “Bố già” chỉ làm lại y nguyên như web drama, khó lòng đạt 300 tỷ như bây giờ lắm!

Hãng phim QVFilm
Theo PLXH.

Gửi lời bình luận

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công bố. Vui lòng điền email *